عبد الحسين ميرزا فرمانفرما
245
مسافرتنامه كرمان و بلوچستان ( فارسى )
رود كوشان 447 از مگس تا منزل چاهوكان پنج فرسخ [ است ] و خطش به مشرق سير مىكند و همهجا مسطّح و هموارست تا نزديكى چاهوكان كه در آنجا قدرى سنگلاخ و جزئى نشيب و فرازى پيدا مىكند و همينكه دو فرسخ بگذرى به خشكرودى مىرسد كه از يسار بهطرف يمين جارى و مسمّى است به رود كوشان و آب آن منوط است به حركت كردن سيل . و از كف آن محاذات اين نقطه از راه جزئى آب شورى زه مىكند كه حيوان هم به صعوبت از آن آب مىتواند خورد . و ابتداى خطّ اين منزل تا چاهوكان همهجا اطراف راه اقسام علوفهء اسب و شتر ممكن [ است ] . و در اين رودخانه هم علاوه بر علوفهء مزبوره بوتههاى نخل خودرو كه در بعضى جاها آن را « نخل نمرود » و پارهاى نقاط خرماى ابوجهلش مىنامند زياد است . و از اينجا دو فرسخ گذشته به مختصر گردنه و گدارى مىرسد معروف به گدار هتومر و آن گدار كوچكى است در ميان كوه و تل محقّرى چند واقع [ است ] كه در آنها جزئى شكار كوهى يافت مىشود و از آنجا قدرى سراشيب رفته و بعد راه هموار و مسطّح است تا چاهوكان . چاهوكان 448 چاهوكان « 1 » چشمهاى است بزرگ و در وسط « 2 » [ 279 ] جاده واقع ، و آبش شيرين و اطراف آن زمين مسطّح [ است ] . و علوفه از قبيل درمشو و ترات و بون و پوتار و گثير و شورهگز كه بعضى را اسب و پاره [ اى ] را شتر مىخورد بسيار است . چشمه كندآب 449 از چاهوكان تا سبّ پنج فرسخ و خطش رو به مشرق و اندكى سراشيب و جزئى سنگلاخ است . و از چاهوكان قريب سه فرسخ گذشته به گدار محقّرى مىرسد كه اسم و رسم معينى ندارد و آن طرف كه سبّ است در يسار جادّه به فاصلهء پانصد قدم چشمهاى است موسوم به كندآب . آبش كم و گواراست و هرگز هم نمىخشكد . اطراف چشمه از آن علوفهء سابق الذكر ممكن [ ست ] و در اين تل و ماهور [ و ] كوههاى محقّر جزئى شكار كوهى هم يافت مىشود .
--> ( 1 ) - جغ : چاهوك . ( 2 ) - در شمارهگذارى اشتباه كردهاند . شمارهء 278 نوشته نشده است .